Toerkskiën & splitboarden

Ja. Je hoeft geen expert te zijn, maar je vertrekt het best met een stevige basis. Je moet vlot en gecontroleerd kunnen afdalen op een zwarte piste, ook in slechte sneeuw en zicht, want buiten de piste skiën is iets heel anders dan op een geprepareerde helling. Daarnaast komt er heel wat bij kijken dat je niet zelf kan improviseren: lawinekunde, tochtplanning, terrein lezen en het gebruik van je lawine-uitrusting. Daarom leer je toerskiën het best stap voor stap, onder begeleiding van een ervaren gids of via een opleiding bij een KBF-club. Het doel van elke opleiding is dat je nadien veilig en autonoom winterbergtochten kan maken.

Ze hebben gemeen dat je de piste verlaat, maar de insteek verschilt:

• Toerskiën draait om de hele tocht: je klimt op eigen kracht omhoog met stijgvellen en daalt daarna af. Het is een echte bergsport, vaak in hoog-alpien terrein.

• Off-piste of freeride focust vooral op de afdaling door diepe sneeuw. Je gaat meestal met de lift omhoog en zoekt daarna de poeder op naast de piste.

• Skimo (ski mountaineering of ski-alpinisme) is de wedstrijdvariant van het toerskiën: een snelle, intensieve sport waarbij je tegen de klok omhoog klimt en afdaalt. Skimo maakte in februari 2026 zijn olympische debuut op de Winterspelen van Milano Cortina, met sprint- en estafettewedstrijden in Bormio.

Toerskiën vraagt specifiek materiaal. Als beginnende toerskiër heb je nodig:

• Toerski's met toerbindingen (waarbij de hiel loskomt om te stijgen en vastklikt om af te dalen)

• Toerskischoenen met loopstand

• Stijgvellen ("vellen" of "skins")

• Telescopische skistokken

• Een skihelm

• Een rugzak van 25 tot 30 liter

• Aangepaste kledij in laagjes (thermokleding, midlayer, hardshell)

Even essentieel is je lawine-uitrusting, de zogenaamde drie-eenheid: een lawinepieper (LVS-toestel), een schep en een sonde. Die hoort bij élke tocht buiten de piste in je rugzak — én je moet ermee kunnen werken. Veel toerskiërs nemen daarnaast een lawine-airbagrugzak mee. Heb je nog geen eigen materiaal? Op heel wat plaatsen kan je een volledige set huren. Vraag bij het huren altijd goede uitleg, want de instellingen verschillen tussen het stijgen en het afdalen.

Toerskiën is prachtig, maar het brengt reële risico's met zich mee. Het grootste gevaar is een lawine: dat risico is, ongeacht je niveau, altijd aanwezig zodra je de piste verlaat. Je kan het sterk inperken door:

• een lawinecursus te volgen en regelmatig te oefenen met je pieper, schep en sonde

• het lawinebulletin van je bestemming te leren lezen en op te volgen

• je tocht zorgvuldig voor te bereiden en je terrein en de sneeuwcondities in te schatten

• nooit alleen op pad te gaan en je beslissingen in groep af te stemmen

Een goede opleiding leert je niet alleen de techniek, maar vooral hoe je verstandige beslissingen neemt in de bergen. Er komt meer bij kijken dan je denkt!

Toerskiën doe je daar waar besneeuwde bergen zijn, en dat is in ons land niet het geval: België heeft de hoogte en de sneeuwzekerheid niet. Wie wil toerskiën, trekt dus naar de Alpen of andere besneeuwde bergketens. Beginners kiezen het best een gebied met kleine, overzichtelijke hoogteverschillen en niet te complex terrein, zoals het Kleinwalsertal. Naarmate je ervaring en zelfstandigheid groeien, kan je je aan langere en meer hoog-alpiene tochten wagen, denk aan meerdaagse huttentochten waarbij je dag na dag van hut naar hut skiet. Welk gebied ook je doel is: een gedegen voorbereiding en kennis van het terrein en de sneeuwcondities zijn altijd de eerste stap.

Je hoeft geen wedstrijdatleet te zijn, maar toerskiën is wel fysiek veeleisend. Urenlang omhoog stappen met een rugzak op je rug vraagt een degelijke uithouding en stevige benen. Het comfort waarmee je de afdaling aanvat, hangt rechtstreeks af van hoeveel je tijdens de klim in de tank hebt overgehouden. Een goede basisconditie maakt je tocht dan ook niet alleen aangenamer, maar ook veiliger: wie vermoeid is, neemt sneller verkeerde beslissingen en maakt makkelijker een misstap. Bouw je conditie dus tijdig op en kies een tocht die past bij je niveau.